← سامانه

بخش II · زبان، و مرزهای آن

بستر ارزش و سنجش آن

§4 بستر (V1-V5)

بسترِ صوری پنج لایه دارد. V1، مبدل ارزش: هر گِرهی که ارزش را مصرف، دگرگون یا آفرینش می‌کند. V2، ارزش چندبُعدی: بردار-Æ ده‌محوره، با هم‌سنجیِ تنها جزئی میان محورها؛ آن‌ها را می‌توان آنجا که رأی وزنی را تثبیت کرده مقایسه کرد، هرگز خاموشانه به یکی فروکاسته نمی‌شوند. V3، جریان‌های ارزش: یال‌های گراف، که هر یک دلتای-Æ را همراه با هزینه‌ای، زمانی و خاستگاهی حمل می‌کند.

V4، شکل‌های ارزش: ارزش همچون بالقوه، برنامه‌ریزی‌شده، محقق‌شده و بازنگرانه هست، انضباطی که مانع از آن می‌شود که برنامه یا وعده‌ای دستاورد شمرده شود. V5، ضدارزش و شرط مشارکت: آسیب‌ها رده‌ای درجه‌یک‌اند، نه اقتصاد منفی؛ و ارزش تنها آنگاه تحویل‌شده به شمار می‌آید که به‌راستی از سوی مشارکت‌کننده‌ای دریافت شود؛ مقاومت جریان و نشت مدل‌سازی می‌شوند، نه اینکه نبودشان فرض شود.

خواندن مقاله کامل، نمونه‌ها و مقایسه‌ها →

§5 اندازه‌گیری، انضباطِ باربر

اندازه‌گیری همان‌جاست که آموزه در آن زنده می‌ماند یا می‌میرد، و عامدانه فروتن است. دو چیز به‌سختی از هم جدا نگاه داشته می‌شوند. اثرها اندازه‌گیری می‌شوند: آنچه یک خیر یا آسیبِ معیّن به‌راستی انجام می‌دهد، به‌محض آنکه جامعه سیاسی آن را نام نهد، واقعیتی عینی و شمردنی است. وزن‌ها رأی داده می‌شوند: اینکه هر محور چه‌قدر به شمار می‌آید انتخابی دموکراتیک است، که همچون امری سیاسی از آنِ خود دانسته می‌شود، هرگز جامه علم بر آن نمی‌پوشانند. کمّیتِ عددی در اثر اندازه‌گیری‌شده می‌زید؛ تجمیع در رأی می‌زید.

هر خوانش مقیّد به اطمینان است: حسگر یک مقدار و یک اطمینان صادر می‌کند، و تصحیح خود را به نسبت دومی مقیاس می‌زند؛ نایقینیِ بنیادی به معنای وزن نازک شواهد است، نه احتمال پایین، و دولت از اقدام بر پایه اعدادِ مطمئنی که بر هیچ استوارند سر باز می‌زند. لایه بزرگی از نشانه‌دهی (آماری که انتخاب خصوصی را روشن می‌کند) بر لایه کوچکی از بارگذاری (تصحیح‌هایی مقیّد به تعیین دموکراتیک و اثری اندازه‌پذیر، هرگز بهایی از پیش موجود) می‌نشیند. و خود رده‌ها بازرسی می‌شوند: تصحیح نام‌ها هر تعریف را، رانت، آسیب، کف، ناکسب‌شده، به حقیقت چیزها لنگر می‌زند؛ زیرا قابِ ارزشی‌ای که نام‌هایش می‌لغزند به مردمی می‌انجامد که دیگر نمی‌توانند بگویند دولت چه چیزی را پاداش خواهد داد یا به چه چیزی اکراه خواهد ورزید.

خواندن مقاله کامل، نمونه‌ها و مقایسه‌ها →