← تبار و نقد

نظریه‌ی عمومی · 1936

جان مینارد کینز

نیاواگرا

موتورِ تقاضا و مرگِ آسانِ رانت‌خوار؛ «اجتماعی‌کردنِ سرمایه‌گذاری» همچون کاربستی ناب‌تر از تحلیلِ خودِ او پاسخ داده می‌شود.

ویراست خوانده‌شده. نظریه عمومی اشتغال، بهره و پول، خوانده‌شده به‌تمامی.

آنچه گرفتیم

نزدیک‌ترین نیای اقتصادِ کلان. تقاضای مؤثر همان موتورِ مثبتی است که مارکس منفی رهایش کرد، و شرطِ هوشِ مصنوعی همان گفته‌ی اوست «هرچه جامعه ثروتمندتر، شکاف گشوده‌تر» که دائمی شده است. مضاعِفِ هدف‌گرفته بر گروه‌ها، سودِ همگانیِ کف را در سطحِ کلان کارآمد می‌سازد نه صرفاً عادلانه؛ و مرگِ آسانِ رانت‌خوار، آنجا که بهره رانتِ کمیابی است «همچون رانتِ زمین» که تدریجی می‌میرد و کسب‌شده را می‌بخشاید، بنیادِ متعارفِ اقتناصِ رانتِ مالی است. خصلت‌های ذاتیِ پول، فرومرتبه‌سازی‌اش را بنیاد می‌نهند؛ و دیمورِج (هزینه‌ی نگهداشت) ابزاری ملموس می‌دهد.

جایی که واگرا می‌شویم، و چگونه پاسخ می‌دهیم

تنها واگراییِ او، «اجتماعی‌کردنِ فراگیرِ سرمایه‌گذاری» که کمیّتِ کل را هدایت می‌کند، همچون کاربستی ناب‌تر از تحلیلِ خودِ او درباره‌ی صرفِ نقدینگی پاسخ می‌یابد: مصرف را با سودِ همگانی و صرفِ نقدینگی را با فرومرتبه‌سازیِ پول تثبیت کن، آنگاه حجمِ سرمایه‌گذاری خود پدیدار می‌شود، بی‌هیچ شورا. تنها دلبستگیِ او به نظریه‌ی ارزشِ کار کنار نهاده می‌شود.

موضع نهایی

نزدیک‌ترین نیای اقتصادِ کلان؛ موتورِ تقاضا، مرگِ آسانِ رانت‌خوار و ابزارِ دیمورِجِ او یکجا وارد می‌شوند، و تنها واگرایی‌اش در کاربستی ناب‌تر از تحلیلِ خودِ او حل می‌شود.

هر موضع از سرچشمه خوانده می‌شود. سیاهه کامل را ببینید در تبار و نقد · سامانه.